Kỹ thuật chăn nuôi Gia súc
Cách cải thiện lượng ăn vào cho lợn con (Phần 2)
(18/05/2018)

Quản lý phương thức cho ăn được xem là tiền tuyến trong cuộc chiến nhằm tăng lượng ăn vào của heo, khi heo ở độ tuổi chưa thực sự thích nghi với thức ăn khô. Dưới đây là những mô tả ngắn gọn về một số phương pháp cho ăn thường được áp dụng.

Cho ăn trên đệm

Cho ăn trên đệm hoặc trên sàn là một kỹ thuật tác động mạnh mẽ đến heo con cai sữa sớm khi ăn khẩu phần khô, đặc biệt khi chúng không được hoặc hạn chế tiếp xúc với ăn dặm. Nghiên cứu và thực tế đều chứng minh rằng heo có thể tăng gấp đôi trọng lượng và lượng ăn vào nếu chúng được cho ăn trên một sàn đệm trong vài ngày đầu sau cai sữa. Tuy nhiên, nếu không có những biện pháp quản lý thích hợp, kết quả có thể sẽ không được như mong đợi. Kinh nghiệm thực tế chỉ ra rằng một khẩu phần ăn chất lượng cao và dễ tiêu hóa là rất quan trọng khi cho ăn trên đệm, nó như là khẩu phần đầu tiên mà hầu hết heo đều phải ăn. Khẩu phần tập ăn lý tưởng là cám dạng bột, cám dính vào mõm heo và bắt heo phải liếm. Viên và hỗn hợp viên cám (bột) cũng rất hiệu quả, nhưng viên dễ bị lãng phí vì heo có xu hướng cuộn chúng vào tấm đệm. Tấm đệm lớn với đường viền ít nhất là 1cm và bề mặt rãnh được yêu cầu phải giảm lãng phí đến mức tối thiểu. Các tấm đệm nên được đặt cạnh máng ăn nhưng tránh xa góc chuồng, nguồn nước, và đèn nhiệt để tránh tắc nghẽn. Đối với ngày đầu sau cai sữa nên đặt một lượng nhỏ thức ăn trên đệm, và thường xuyên bổ sung thêm thức ăn sau 4-6 giờ như khi heo bắt đầu ăn thức ăn khô.

Luôn luôn có sẵn thức ăn để heo ăn tự do, thức ăn phải sạch và được điều chỉnh phù hợp. Vào ngày thứ hai sau cai sữa, cho ăn hỗn hợp viên và bột nhằm khuyến khích heo tiêu thụ nhiều viên thức ăn để quá trình chuyển đổi khẩu phần diễn ra trôi chảy hơn khi heo bắt đầu tự ăn. Cho ăn trên đệm nên ngưng sau ngày thứ ba hoặc thứ tư trừ khi heo gầy và nhiễm bệnh. Một nguyên tắc chung của hầu hết các nhà chăn nuôi là nên cho heo con ăn trên đệm ít nhất ba lần mỗi ngày, tổng thức ăn 100-150 g/con mỗi ngày để buộc heo con sử dụng máng ăn.

Điều chỉnh máng ăn

Điều chỉnh máng ăn phù hợp là một nhiệm vụ tốn nhiều thời gian và công sức, nhưng là một việc làm cần thiết giúp giảm lãng phí thức ăn một cách rõ rệt, đặc biệt là khi khẩu phần ăn trong chu kỳ heo con rất đắt. Chưa có nghiên cứu cụ thể về việc lãng phí thức ăn, nhưng ta dễ dàng nhận thấy thức ăn bị lãng phí sẽ làm tăng chi phí sản xuất. Khoảng hao hụt dưới 5% nghĩa là máng ăn đã được điều chỉnh phù hợp, trên 15% là máng ăn thiết kế chưa phù hợp và việc quản lý chưa hiệu quả.

Dựa vào kinh nghiệm thực tế, việc đầu tiên ta nên làm là đóng cổng điều chỉnh máng ăn, sau đó đổ thức ăn viên vào máng, tiếp đó điều chỉnh cổng để máng ăn có chiều cao thích hợp đồng thời hơi lắc hoặc rung nhẹ máng ăn. Trong tuần đầu sau cai sữa, cho thức ăn bằng 2/3 máng chảo để đảm bảo rằng heo bị thu hút vào thức ăn. Trong những tuần tiếp theo của chu kỳ heo con, cho thức ăn ít hơn 1/3 máng chảo để giảm thiểu lãng phí thức ăn. Cần điều chỉnh máng ăn một lần nữa khi chuyển đổi từ dạng viên sang cám hoặc ngược lại. Khẩu phần cám (bột) chứa nhiều sản phẩm có nguồn gốc từ sữa liên kết với máng ăn tốt hơn so với khẩu phần đơn giản chứa ngũ cốc và protein thực vật. Mặt khác, lưu lượng khẩu phần cám tốt hơn khi kích thước hạt tăng lên, nhưng điều này có thể làm giảm hiệu quả thức ăn và tăng lượng thải chất dinh dưỡng trong phân.

Quan sát heo và thức ăn bị lãng phí xung quanh máng ăn, những thanh mỏng bên dưới máng là cách thích hợp nhất để xác định bao nhiêu thức ăn bị lãng phí và liệu có cần điều chỉnh lại các cổng máng. Thức ăn bị ẩm do độ ẩm trong môi trường và nước bọt thường dính vào cổng làm giảm lưu lượng thức ăn, vì vậy thức ăn thường có xu hướng bị dính nhiều hơn khi nhiệt độ và độ ẩm tăng.

Cho ăn cháo

Heo được cung cấp cháo dễ dàng tăng lượng chất khô ăn vào trong khoảng thời gian trước và sau cai sữa. Heo ăn cháo ở dạng lỏng hoặc hơi lỏng giúp cải thiện sức khỏe đường ruột và khả năng trao đổi chất. Ăn cháo là một kỹ thuật tốn nhiều thời gian và công sức, ngoài ra những mặt hạn chế của kỹ thuật này là heo sau cai sữa thường còi cọc hoặc bị phụ thuộc vào cháo, heo mới sinh thặng dư.

Dựa vào kinh nghiệm thực tế, ta nên sử dụng sữa thay vì dùng nước cháo để tăng tính ngon miệng. Không cần đến máng ăn, dùng phễu là đủ để cho ăn cháo, nhưng phải sử dụng khẩu phần tập ăn dễ tiêu hóa. Heo còi phải được nhốt riêng và bắt đầu ăn cháo ngay sau khi cai sữa. Ngoài ra, nên sắp xếp một chuồng đặc biệt dành cho heo sụt cân thường xuất hiện trong suốt hai tuần đầu sau cai sữa. Heo nên ăn cháo không quá ba lần mỗi ngày; nếu không thì chúng sẽ không ăn viên thức ăn khô được cho ăn tự do trong máng. Cho ăn cháo từ 3-5 ngày là đủ đối với hầu hết heo con để phục hồi và tiêu hóa dinh dưỡng trong viên khô. Nên thay đổi dần dần từ cháo sang khẩu phần khô hoàn toàn, do đó cháo cần phải từ từ đặc lên để heo thích nghi với chế độ ăn khô. Heo chỉ nên được nhận vừa đủ cháo để tiêu thụ hết trong một lần ăn khoảng 20 phút. Tối đa mười heo con một máng để đảm bảo đủ cháo cho tất cả. Giữ vệ sinh sạch sẽ là một phần rất quan trọng quyết định sự thành công trong giai đoạn cho ăn cháo.

Quản lý nguồn nước

Nước là chất dinh dưỡng luôn được đề cập cuối cùng trong mỗi ấn phẩm về dinh dưỡng. Tuy nhiên, nó là chất dinh dưỡng đầu tiên cần cho sự sống. Trong vài ngày đầu sau cai sữa, heo con có thể tiêu thụ nhiều nước hơn so với nhu cầu thực sự. Đây là một biện pháp để chống lại cơn đói và thiếu sữa mẹ. Một khi bắt đầu tiêu thụ thức ăn khô, heo con tiêu thụ 2-4 lít nước mỗi kg thức ăn.

Hạn chế lượng nước uống vào làm giảm lượng ăn vào đáng kể. Khi lượng nước bị giới hạn do khóa núm, áp lực không được thỏa mãn, hoặc cạnh tranh quá mức, khiến lượng ăn vào giảm mạnh. Khẩu phần giàu protein thường được ăn trong hai tuần đầu sau cai sữa cũng yêu cầu cung cấp nguồn nước dồi dào để bài tiết nitơ thừa thông qua nước tiểu. Dựa vào kinh nghiệm thực tế, nên làm sạch hệ thống nước trước khi heo uống. Ngoài ra, thêm các sản phẩm loại bỏ chất hữu cơ vào ống dẫn sẽ khử trùng hiệu quả hơn so với chỉ dùng chất khử trùng. Tất cả núm vú và cốc phải được kiểm tra đúng định kỳ hoạt động. Lưu lượng ban đầu, giữa và cuối của hệ thống ống dẫn ít nhất là 250 ml mỗi phút cho đến khi heo đạt trọng lượng 10 kg, và 500 ml mỗi phút cho đến khi heo đạt trọng lượng 30 kg. Tối thiểu một núm vú hoặc một cốc cho 10-20 heo con, tùy thuộc vào thiết kế chuồng và vị trí máng. Núm vú nên được điều chỉnh cao ngang vai heo con. Khi bắt đầu cho heo uống nước, núm nên được điều chỉnh nhỏ giọt trong 6-12 giờ đầu sau cai sữa. Cuối cùng, nên thường xuyên tiến hành kiểm tra hàm lượng sunfat (có thể gây tiêu chảy), độ cứng (tăng bảo trì hệ thống nước), và vi khuẩn gây bệnh (salmonella và colibacillus), mặc dù heo con có thể chịu được sự chênh lệch về chất lượng nước ở phạm vi khá rộng, theo một nghiên cứu ở Canada.

BiotechViet tổng hợp

Tags: Cách cải thiện lượng ăn vào cho heo con phần 1

Bình luận bài viết
Bài viết liên quan
Đăng ký email để nhận bản tin
Nhathuocthuy.vn
Copyright 2016 © Nhathuocthuy
Nhà máy sản xuất: Tdp Hoà Bình (Khu Dâu Tằm), phường Biên Giang, quận Hà Đông, TP. Hà Nội
Điện thoại: 0973 903 952 - 0975 280 111 E-mail: info.btv@dtk.com.vn
Website: www.nhathuocthuy.vn
Số chứng nhận ĐKKD: 0101654633
Lượt truy cập: 0181249
Số người đang xem: 018